Cơ thể thay đổi để thích nghi

Việc suy giảm mối liên hệ thần kinh ngược chiều khi già có ý nghĩa quan trọng đối với rối loạn các cơ chế tự điều chỉnh. Chúng ta biết rằng, việc đảm bảo cân bằng nội môi của cơ thể, các phản ứng thích nghi của nó đối với tác động của các yếu tố môi trường khác nhau có được là nhờ điều tiết thần kinh. Muốn có được điều này, các trung tâm thần kinh phải được thông báo về tình trạng bên ngoài và bên trong cơ thể. Những thay đổi hóa thần kinh, cấu trúc tại các tận cùng thần kinh, trên sợi trục đã hạn chế dòng thông tin ngược chiều tới các trung tâm thần kinh. Chính điều này làm thay đổi điều tiết phản xạ đối với môi trường bên trong cơ thể dẫn đến hiện tượng “loại bỏ thông tin” của các trung tâm điều tiết về tình trạng cá thể. Những thay đổi này không chỉ hạn chế khả năng thích nghi của cơ thể, nó còn có thể trở thành nguyên nhân phát triển bệnh lý lứa tuổi.
Trung tâm huyết động điều tiết hệ tuần hoàn thường xuyên nhận được thông tin về tình trạng của tim và các mạch từ các tận cùng thần kinh cảm giác ngoại biên. Khi huyết áp động mạch tăng hay giảm độ đàn hồi của các mạch lớn thay đổi. Từ các tận cùng thần kinh tại mạch động chủ, tại các động mạch cảnh, từ tim, các thông tin tương ứng đi đến trung tâm huyết động và chúng hoạt hóa các ảnh hưởng phản xạ đưa đến phục hồi cân bằng nội môi của hệ tim mạch. Lúc già sự thông báo xuất phát từ các tận cùng thần kinh tới các trung tâm bị suy yếu. Ở động vật già các phản xạ từ tim, các mạch lớn yếu. Khả năng phát xung của các thụ quan thành mạch có thể ghi lại dưới dạng các điện thế với nhịp nhất định. Khi huyết áp động mạch tăng, khả năng phát xung tăng. Ở động vật già hiện tượng tăng phát xung thể hiện kém rõ nét hơn. Đó là hiện tượng suy giảm thông tin ngược chiều từ hệ tim mạch làm xuất hiện những thay đổi huyết áp động mạch cố định, làm cho các phản ứng kéo dài, tạo điều kiện phát triển bệnh cao huyết áp. P.K.Anokhin cho rằng, nếu huyết áp động mạch tăng cố định, là hưng tính của các tận cùng thần kinh trên thành mạch giảm và các phản xạ nhằm làm giảm huyết áp suy yếu; chính điều này lại làm cho việc tăng huyết áp trở nên bền vững hơn. Lúc già sự thay đổi này xuất hiện nhanh hơn.
Các mối liên hệ thần kinh ngược chiều có ý nghĩa rất lớn đối với điều hòa hô hấp. Khi hít vào và thở ra, khi căng và xẹp phổi, các tận cùng thần kinh bị kích thích. 

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *